Zoeken

Onlangs kwam de biografie van Rexach in het Catalaans uit, Ara parlo jo (‘Nu Spreek ik’), waarin de relatie tussen Cruijff en Rexach uitgebreid aan bod komt.

Vorig jaar verscheen echter de biografie van Johan Cruijff Wie is Johan Cruijff. Insiders duiden het orakel van Mik Schots & Jan Luitzen. Daarin komt Rexach al uitgebreid aan het woord.

We lezen in Wie is Johan Cruijff:

'De echte problemen [in 1996 voor trainer Cruijff van Barcelona] ontstonden vanwege het opstellen van zoon Jordi en het contracteren van schoonzoon Angoy als derde keeper. In 1988 had Cruijff Danny Muller, de toenmalige vriend van dochter Chantal, al meegenomen naar Barcelona, maar die reikte niet echt verder dan Barcelona B Jordi en Angoy waren volwaardige selectiespelers. Voetbaljournalist Marzo: ''Hun aanwezigheid was moeilijk te begrijpen voor de fans. Jordi was op zich wel goed. Hij speelde heel behoorlijk. Maar Angoy kwam absoluut te kort.’'

'Nuñez verhoogde de druk door openlijk kritiek te leveren op Cruijffs selectiebeleid en hem persoonlijk verantwoordelijk te stellen voor de slechte resultaten. ‘Dat was het begin van het einde. Maar Johan bleef volhouden dat ze genoeg kwaliteit hadden. Hij was verblind. De kritiek nam steeds meer toe. Hem werd verweten dat hij altijd alleen maar op geld lette en zich boven iedereen verheven voelde. De fans mochten van hem niets meer zeggen.’

Carlos Naval brengt hier tegen in dat Cruijff aan Jordi en Angoy nog hogere eisen stelde dan aan de anderen en dat ze daarom in de kleedkamer volledig geaccepteerd werden. Toch was het volgens Edwin Winkels wel degelijk een probleem dat ineens de zoon en de schoonzoon van de meester in de kleedkamer stonden.

''Voetballers vormen net een schoolklas: als de meester er niet is, spuien ze ongecensureerd hun kritiek. Dus die werden ineens beperkt in hun gedrag. Daarbij is Jordi wel voorzichtig gebracht, maar wekte de aanwezigheid van Angoy veel verbazing omdat er ook andere redelijke keepers waren.''

'Rexach erkent dat de aanwezigheid van Jordi en Angoy complicerend werkte. ''Mijn specialiteit was het doorgronden van de sfeer in de kleedkamer. Ik had een goed contact met aanvoerder Alexanco, met wie ik nog samengespeeld had, en kreeg het van hem te horen wanneer er onvrede was, zonder dat hij namen noemde. Dan gaf ik aan Johan door dat hij daar en daar rekening mee moest houden. De spelers konden zich in de kleedkamer onomwonden uitspreken over ons en het kwam op een nette manier bij ons terecht. Maar toen Jordi en Angoy er waren, zei Alexanco tegen me: “Niemand zegt er meer iets, want iedereen is bang dat het doorgebriefd wordt.” Toen zijn we de voeling met de spelers kwijtgeraakt.’

Ook ziet Rexach in dat de kwaliteit van de spelersgroep achteruit ging toen achtereenvolgens Laudrup, Romário, Koeman en Stoitchkov weggingen. ''We hebben een aantal verkeerde spelers gekocht en ten onrechte gedacht dat ons systeem bepalend was voor het resultaat, terwijl natuurlijk uiteindelijk de spelers degenen zijn die de wedstrijden winnen. We zijn niet in staat geweest het elftal op tijd te vernieuwen met de goede spelers en hebben veel te snel, in een jaar tijd, grote veranderingen doorgevoerd.''

Rexach was daar al bang voor geweest. Daarom had hij Cruijff na de verloren finale tegen Milan voorgesteld dat ze zich zouden terugtrekken, zodat een nieuwe trainer schoon schip kon maken. Of dat ze een andere trainer zouden zoeken, een Nederlander bijvoorbeeld, die zou kunnen uitvoeren wat Cruijff hem zou influisteren en spelers die zoveel met hen hadden gewonnen, weg zou kunnen sturen. En dan zouden ze, als het mis ging, weer teruggeroepen kunnen worden om het nieuwe team weer op te bouwen.

''Maar Johan dacht dat hij het zelf wel kon managen. En ik denk dat hij ook graag zijn zoon wilde blijven bijstaan. Maar hij zag over het hoofd dat het goede spel van Jordi in eerste instantie ook te danken was aan het perfect functionerende team waar hij in terecht was gekomen. Die teambasis viel weg na de zomer van 1994.''
'

'Toen de resultaten slechter werden, werd de negatieve houding van Cruijff ten opzichte van Nuñez des te sterker, aldus Naval. ''Dat maakte waarschijnlijk het conflict ook groter. Dat had Johan altijd. Of hij nou won of verloor, hij veranderde nooit van mening. Al vond hij dat we de warming-up achterstevoren moesten doen, dan brachten nederlagen daar geen enkele verandering in. Hij beet zich juist in zijn overtuiging vast.''

(…) 'De spanningen kwamen tot een uitbarsting op zaterdag 18 mei 1996, de dag voor de een-na-laatste competitiewedstrijd, thuis tegen Celta de Vigo. Een dag eerder had Cruijff de nieuwe aanwinst, Laurent Blanc, voor het volgende seizoen gepresenteerd. Maar in de zaterdagkrant stond naast de foto van Cruijff met Blanc het bericht dat Nuñez en Gaspart Bobby Robson als trainer gecontracteerd hadden.'

'Op het moment dat Rexach ’s ochtends in de trainerskamer voor de training de krant aan Cruijff liet zien, kwam Gaspart binnen en vertelde dat hij het uit wilde leggen. Maar Cruijff reageerde furieus en zei dat het niet uit te leggen viel en richtte zich via Gaspart tot Nuñez.'

'Wat Cruijff er in zijn oprechte woede uitflapte kwam in grote lijnen overeen met wat hij in 1989 in Nieuwe Revu had gezegd over Ton Harmsen, een half jaar na zijn ontslag als trainer van Ajax: ‘Als je te ver gaat, is er een God die straft.’ Profetische woorden, want verschillende bronnen bevestigen dat Gasparts versie van de gebeurtenissen, zoals beschreven in Hard Gras 29 (2001), correct is, namelijk dat Cruijff daarmee ‘overduidelijk doelde op de dood van het kleinkind van Nuñez, enkele jaren eerder.’ De ruzie nam hiermee zo’n genante wending dat Gaspart Cruijff opdroeg meteen te 'verdwijnen, onder dreiging met de politie.'

‘De spelers waren door het geluid natuurlijk ook gealarmeerd en ik heb Angoy terug naar de kleedkamer moeten sturen, omdat die zich er mee ging bemoeien,’ vertelt Rexach. ‘Tegen Johan en Gaspart heb ik vervolgens gezegd: “Jullie gaan nu allebei naar huis en over een uur of twee komen jullie bij elkaar om te bespreken hoe jullie dit gaan oplossen.” En vervolgens heb ik samen met Tonnie Bruins Slot de spelers gekalmeerd en heb ik de pers geïnformeerd dat er iets vervelends gebeurd was. Het leek mij van belang het seizoen zo goed mogelijk af te maken en te zien wat er nog te herstellen was.’

'Het gesprek tussen Cruijff en Gaspart is er niet gekomen omdat Gaspart al te veel van het incident naar buiten had laten lekken.'

(…)' Rexach werd tijdens zijn vakantie opgezocht door Gaspart, die hem vroeg te gaan praten met Robson en met hem te gaan werken, met het argument dat hij nu eenmaal onlosmakelijk verbonden was met de club waar hij al sinds zijn 12e jaar had gespeeld en gewerkt.'

'Daarop is Rexach naar Cruijff gestapt, die zei dat hij het niet zou kunnen verkroppen als Rexach bij het eerste elftal zou gaan werken, maar er begrip voor zou kunnen opbrengen als hij een andere rol zou gaan vervullen. Ze spraken af dat Rexach pas in januari bij Barcelona zou terugkeren, bijvoorbeeld in de functie van scout, en Rexach gaf dat aan Gaspart door.'

'Rexach heeft zich daar naar eigen zeggen aan gehouden en heeft zich tot januari 1997 niet bij de club laten zien. Maar de club maakte toch in september 1996 al openbaar dat hij terug zou komen, zonder daarbij duidelijk te zijn over de termijn en de functie, waarna Cruijff door journalisten gevraagd werd wat hij vond van ''het verraad van Rexach'', die ''een dolk in de rug van Cruijff'' had gestoken.'

''Cruijff zei toen dat hij dat niet normaal vond, waardoor het echt leek alsof ik hem bedrogen had en die suggestie werd breed overgenomen in alle media. Ik heb dat later met hem willen uitpraten, maar het is me niet gelukt hem te spreken te krijgen, omdat hij dat blijkbaar niet meer wilde. Hij verscheen niet aan de deur als ik langskwam en kwam niet aan de telefoon als ik belde''

Charly Rexach raakt oprecht geëmotioneerd als hij vertelt over de teloorgegane vriendschap die bijna een kwart eeuw had geduurd.

''Over Cruijffs reactie was ik heel teleurgesteld. Het leek alsof ik mij niet eerlijk had gedragen en ik hierover niets aan hem had verteld. Maar ik dacht: prima, ik wacht tot hij in Barcelona terug is en dan praten we het uit. Die uit de hand gelopen situatie deed zo’n pijn omdat Johan en ik intimi waren, echt goede vrienden, ik bedoel, hij wist meer van mijn leven van mijn eigen vrouw en ik wist meer van zijn leven dan zijn vrouw.''

'‘Maar als ik hem thuis belde, kreeg ik steeds te horen dat hij er niet was, zelfs de keer dat ik om tien uur ’s avonds langs zijn buitenhuis in Montanya was gereden en zijn auto voor de deur had zien staan. Toen heb ik weer gebeld en tegen Danny gezegd: “Dit is iets tussen hem en mij, wij hebben hier geen tussenboodschappers voor nodig. Als hij vindt dat ik op moet sodemieteren, prima, maar wij zijn volwassen mensen, en hij is een vent met persoonlijkheid, dus laat hij dat zelf dan tegen me zeggen.” Waarop zij zei: “Johan wil niets meer van je horen, val hem niet meer lastig.” En boem, de hoorn erop.’

'Rexach gelooft dat Cruijff nooit zijn waarheid onder ogen heeft willen zien. Hij betreurt dat door zo’n haast absurdistische gang van zaken de bijzondere vriendschap in rook is opgegaan. Hij zou graag nog eens in alle rust met Cruijff gaan zitten om te praten. "Maar goed, als mijn versie van het verhaal, bedoeld als een handreiking naar een oude vriend die 60 wordt, niet bij iedereen in de smaak valt, oké, het zij zo, dan is Cruijff zelf degene die aan de andere kant vast zit."

'Waarna Rexach met warmte vertelt over de tijd dat ze meer dan vrienden waren, echte intimi. En hoe het hem als een mokerslag raakte toen hij in 1991 hoorde dat Cruijff acuut in het ziekenhuis was opgenomen.'

"Ik was heel dichtbij aan het dineren, vlak bij het Sant Jordi-ziekenhuis, en een ober kwam me melden dat Johan een hartaanval had gekregen. Ik zat daar echt om de hoek, dus ik was bij hem vóór alle anderen, zelfs voor zijn eigen vrouw arriveerde. En hoorde de paniek en de discussies. Er werd geroepen dat hij voor een spoedoperatie naar Amerika zou moeten worden gebracht, naar een gespecialiseerd hospitaal in Houston geloof ik, maar het was dokter Petit die toen zei: “Hij gaat dood als we hem transatlantisch gaan vervoeren en niet hier en nu opereren.” Waarna Johan vrijwel meteen onder het mes ging voor een bypassoperatie. Na zijn operatie ben ik elke dag naar hem toegegaan om verhalen te vertellen, om tegen hem aan te praten. En voor mij was dat nogal wat, want ik ben een vreselijk watje en overgevoelig voor die slangen, naalden en infusen in het ziekenhuis. Ik zat daar maar bij hem en ik viel bijna flauw, maar bleef vanwege mijn band met hem en omdat ik mijn steentje wilde bijdragen om hem er doorheen te slepen."

(…) 'Na het uiteenspatten van de vriendschap hebben Rexach en Cruijff elkaar daarna nog wel eens gesproken bij een televisie-uitzending over het Dream Team, maar hun relatie is nog steeds ernstig bekoeld.'