Eerst ontvoerd en daarna olympisch kampioen

Lopez Lomong is geboren in Sudan, maar liep tijdens de openingsceremonie in Beijing met de Amerikaanse vlag. Net als Nikostratos was hij als klein kind ontvoerd door rovers. Nikostratos werd een legende tijdens de klassieke Spelen, Lomong is er nog mee bezig.

Lopez Lomong zelf

De meest opmerkelijke vlaggendrager tijdens de recente openingsceremonie was zonder twijfel Lopez Lomong. Met de keuze voor hem gaven de Amerikanen een duidelijk politiek statement af aan de Chinezen. De 1500-meterloper werd immers geboren in Soedan, het land waarbinnen de conflictueuze regio Darfur is gelegen. Wereldwijd is er grote kritiek op China, de voornaamste handelspartner van het Afrikaanse land, om het voortouw te nemen tot een snelle oplossing van de gerezen crisis.

Het levensverhaal van Lomong is bijzonder. Op zesjarige leeftijd werd hij ontvoerd door de Janjaweed, de door de regering gesteunde militie van lokale Arabische stammen, en in een trainingscentrum voor kindsoldaten geplaatst. Uiteindelijk wist hij te ontsnappen en kwam hij gedurende negen jaar in een vluchtelingenkamp terecht. Daar zag hij op een zomerdag in 2000 op een kleine zwart-wit televisie Michael Johnson namens Team USA de 400 meter winnen tijdens de Olympische Spelen van Sydney. Naar eigen zeggen wilde hij vanaf dat moment niets anders dan in datzelfde tenue en onder diezelfde vlag ooit aan de Spelen meedoen.

Nikostratos

Het verhaal van Lomong doet mij enigszins denken aan een atleet uit de eerste eeuw n. Chr. Zijn naam was Nikostratos. Hij werd geboren in een adellijke familie uit Prymnesssos, een klein stadje in de bergachtige streek Phrygië, het huidige centraal-Turkije. Als baby werd hij het slachtoffer van rovers, een veel voorkomend probleem in dergelijke onherbergzame streken, en meegenomen naar een slavenmarkt. Daar werd hij verkocht aan een zekere Isodotos uit Aigai.

Nikostratos zelf

De eigenaar van het kind droomde vervolgens naar verluidt dat voor hem een grootse carrière in de atletiek was weggelegd, hetgeen ook geschiedde. Nikostratos groeide uit tot een groot atleet en kreeg zijn vrijheid terug.

In het jaar 37 n. Chr. won hij in Olympia zowel het worstelen als het pankration op één dag. Hij trad daarmee in de voetsporen van de halfgod Herakles, die dat in een mythisch verleden als eerste had weten te presteren. Nikostratos was pas de zevende atleet in de geschiedenis van de antieke Spelen die deze dubbelslag wist te behalen en behoorde daarmee tot een illuster rijtje van vechtsporters.

Zijn buitengewone kracht werd zelfs het onderwerp van een antiek spreekwoord: Zo sterk als Nikostratos. Zijn naam lag op eenieders lippen, zelfs bij voorname Romeinse schrijvers als Tacitus en Quintilianus, intellectuelen die normaal gesproken niets van de Olympische Spelen en sporters moesten hebben.

Meer dan 200 jaar na dat bleek zijn nagedachtenis nog altijd springlevend. Toen een groep archeologen aan het einde van de negentiende eeuw in het antieke Antiochië (het huidige Antakya) een groot bad- en gymnasiumcomplex opgroeven, troffen ze in een van de zalen een prominent portret aan van niemand anders dan Nikostratos.

Ten tijde van de bouw van het complex was hij al meer dan drie eeuwen dood. Maar hij fungeerde nog altijd als een rolmodel voor jonge atleten, die trainden met onder hun voeten de aanblik van de vroegere kampioen. Net als Johnson een kleine jongen uit Afrika inspireerde, zo deed Nikostratos dat voor talloze jonge atleten uit de derde eeuw n. Chr.

Of Lopez Lomong tijdens deze spelen even grote successen zal gaan vieren als Nikostratos, moet worden afgewacht. Hun beider levensverhalen laten in ieder geval zien hoezeer de sport een uitweg kan zijn uit een schier uitzichtloze situatie. Moge Lomong een hedendaags rolmodel zijn voor velen.

Atletiek · Het ontstaan van de Spelen · Olympische Zomerspelen · Sport en politiek

permalink | plaats reactie |

Reacties