Chaos bij het Nederlands elftal

De chaos bij het Nederlands elftal op de Olympische Spelen van 1920 doet denken aan het Franse team nu. Vier Oranje-spelers werden weggestuurd, waarna het hele team dreigde met een staking. Filmbeelden uit 1920 hier.

Het Nederlands elftal op de Spelen van 1920

De Nederlandse voetballers deden mee aan de Olympische Spelen van 1920 in Antwerpen. Zowel in 1908 als in 1912 won dit team een bronzen medaille en de hoop was dat er opnieuw een goed sportief resultaat zou worden geboekt in de Belgische stad. Antwerpen lag nog wel na te smeulen van de Eerste Wereldoorlog, waardoor de omstandigheden erg slecht waren. Daar kwamen de voetballers al snel achter.

Ze werden gehuisvest op het schip de Hollandia. De verslaggever van Het Vaderland wreef zich op 2 september 1920 de ogen uit over de extreme armoede: ‘Een akelig, somber krot, waarin men geen gevangene opbergt.’

We lopen eens met hem mee: ‘Twee kribben aan den wand boven elkaar, een aan de andere zijde, smalle gebrekkige kribjes, zooals ze op zulk een schuit te verwachten zijn en waarop een mensch, die aan een behoorlijk bed gewoon is, niet kan rusten, laat staan slapen. Voor luchtverversching één klein patrijspoortje, dat 's nachts open moet blijven om te voorkomen, dat de menschen stikken. Geen licht, geen lucht. Ook geen electrisch licht; wie wat zien wil. moet zich met een druipend kaarsje behelpen. Eén deken. Geen waschgelegenheid. Wie zich wasschen wil, moet maar een puts water uit de rivier ophalen. Spot met elk begrip van hygiëne. En zoo waren nagenoeg alle hutten.’

Twee spelers pikten dit niet: Jan de Natris en Harry Denis. Ze verlieten meteen de boot om die in te ruilen voor een hotel. Na twee dagen sloten ze zich toch aan om de teamgeest niet te verstoren. Erg succesvol was dit niet, want na gewonnen wedstrijden tegen Luxemburg en Zweden ontplofte de bom na een nederlaag tegen België. De Nederlandse voetballers kwamen in opstand en sloegen aan het muiten. Ze waren het zat om onder zulke omstandigheden te moeten leven.

Baldadige ontwrichting

‘Er zijn helaas trieste dingen te melden’, opende de Nieuwe Rotterdamsche Courant op 5 september 1920. Nederland had zojuist met 3-0 verloren van België en om wat troost te bieden had graaf Van Limburg Styrum zijn grammofoon meegenomen. ‘Maar wat doen de belhamels?’ brieste de N.R.C. ‘Zij beschadigden het instrument en smeren de platen met jam in!’

In een nabijgelegen hotel hadden sommige spelers het wél naar de zin: ‘De dansvloeren lokten met te sterke aantrekkingsvermogen. Men zag de in training zijnde spelers tot twee of drie uur zweven door de balzaal, champagne drinkend met ladies, wier deugdopvatting van bedenkelijke breedte is.’

Oranje scoort tegen Zweden

Een voorstel van voetbalbestuurder Kips om naar een bloemententoonstelling te gaan, werd afgeslagen. Na een uitstapje in Brugge bleven enkele internationals in de stad. ‘Sabotage van de meest onvervalschte soort, baldadige ontwrichting van een goed bedoelde organisatie,’ aldus de N.R.C. Daarom werden er straffen uitgedeeld aan de ergste sujetten: De Natris, Jaap Bulder, Evert van Linge en reservespeler Tempel werden weggestuurd. Ze mochten niet meedoen aan de strijd om de derde plaats tegen Spanje.

‘Wat een narigheid is daar dan weer op gevolgd!’ zuchtte Het Vaderland op 6 september. ‘Zondagmiddag was er vergadering. De spelers erkenden, dat er aanleiding was tot ingrijpen, maar vonden de straf te erg. Bij monde van hun aanvoerder, den heer L. Bosschart, verklaarden ze bijna eenparig, dat ze den volgenden dag niet zouden spelen, als het besluit, om de vier spelers naar huis te sturen, werd gehandhaafd. Men was, gelijk in een arbeidersconflict, solidair met den uitgeslotenen!’

Het was ongekend in de Nederlandse voetbalgeschiedenis: de spelers dreigden met een staking! De officials zaten met hun handen in het haar, want de afgang zou enorm zijn als Oranje niet zou opdagen voor de wedstrijd tegen Spanje. Daarom werd de straf voor de spelers ingetrokken, tot onbegrip van de Nederlandse media. Waarna Spanje de wedstrijd ook nog eens won…

‘Moreel heeft de commissie de nederlaag geleden’, vond Het Vaderland. ‘Ze had voor den onbehoorlijken dwang van de spelers niet mogen wijken, het heele gezelschap dadelijk naar huis moeten sturen.’

De Telegraaf sprak zelfs over een bolsjewistische actie, ofwel een communistische daad: ‘De roep van de oudere spelers heeft weinig gevolg gehad. Men ziet het aan den ouden Bosschart, iemand van opvoeding en maatschappelijke positie, die zich thans als bolsjewistisch aanvoerder ontpopt.’ De N.R.C. had het op 8 september over de Schande van de Schelde en zo is het ook in de boeken gekomen.

Woedend van ergernis

De Nederlandse spelers werden overladen met hoon vanwege hun verwende gedrag. Het Vaderland daarentegen vroeg nog eens aandacht voor de falende officials:

‘Wat een ergerlijk gemis aan zorg, aan leiding, aan organisatie, wat een prutsboel, wat een geklungel, een schande voor het N. O. C., dat dit logies heeft ingericht en voor den N. V. B., die er in heeft berust.

Men wordt woedend van ergernis, als men ziet hoe onze enige kans op een Olympisch kampioenschap te behalen, om Nederland's eer op sportgebied hoog te houden, verloren gaat, omdat de verantwoordelijke leiders hun plicht niet hebben gedaan en onze spelers in vier dagen door slechte verzorging zoo hebben doen verkommeren dat het moreel totaal vernietigd was.

Vóóraf was controle noodig geweest. Heeft men er nooit van gehoord, dat bij inkwartiering van soldaten kwartiermakers vooruit gaan en alle onderkomens keuren? Toen aan het N.V.B.-bestuur bleek, dat het logies beneden alles was, had het ten koste van wat ook, terstond alle spelers in goede hotels moeten onderbrengen, desnoods bij particulieren of wat dan ook.

De heele regeling is treurig, diep treurig en er mag niet in worden berust - al is de smadelijke nederlaag een voldongen feit. Vooral had alles van dag tot dag in de puntjes geregeld moeten zijn; dat is organisatie. En als men het zelf niet wil of kan regelen, moet een bekwaam organisator in den arm genomen worden.’

Aldus Het Vaderland, die tevergeefs de falende officials aanhaalde. Zoals het hoort werden alleen de spelers gestraft en hielden de bestuurders zichzelf buiten schot.

Wedstrijdbeeld Nederland - Zweden

Voetbal

permalink | ga naar reacties |

Reacties