Zoeken

Het algemene juryoordeel over sportboeken van 2011 is dubbel: ‘Kwantitatief gezien is er niets te klagen; ook dit jaar zijn enkele honderden sportboeken verschenen. Maar kwalitatief gezien konden lang niet alle sportboeken de jury behagen. De jury roept uitgevers en auteurs daarom op vooral oog te blijven houden voor de persoonlijke invalshoeken, de bijzondere verhalen en de minder voor de hand liggende sporten.’

Het rapport voor Eversteijn. Bokser / herenkapper 1949-1983

Rotterdam kent een rijke bokshistorie en – minstens zo belangrijk op een avond als deze – een rijke geschiedenis aan boksboeken. Om er slechts een te noemen: The Dutch Windmill, het boek van Jules Deelder over Bep van Klaveren. Het boek van Carel van Hees is heel anders en past toch in die traditie: Rotterdams en recht voor zijn raap.

Cor Eversteijn, misschien had u nog nooit van hem gehoord? Eversteijn was bokser en herenkapper. In zijn korte leven (van 1949 tot 1983) werd hij drie keer Nederlands Kampioen bij de amateurs en een keer bij de profs.

Eversteijn is vooral een fotoboek, met dank aan Carel van Hees die zijn jeugdvriend decennialang fotografeerde. Die foto’s zijn al een roman op zich. Daarnaast schreef Dirk van Weelden de tekst. Juist die combinatie van foto’s en tekst levert een origineel en ontroerend portret van een flamboyante bokser, een durfal die hunkerende naar aandacht. Het is een klassiek verhaal van de rise and fall van een bokser, gegoten in een bijzonder jasje. Een ontroerend boek, een sterk boek, een prachtboek.

Herman Chevrolet, Het feest van list en bedrog. Een sinistere geschiedenis van de wielersport

Herman Chevrolet schreef eerder al twee boeiende boeken over de wielersport. De Flandriens, waarin hij de mythes van de Vlaamse renners ontrafelde en 8 seconden, over de spannende Tour van 1989 en de rivaliteit tussen Greg Lemond en Laurent Fignon. Met Het feest van list en bedrog. Een sinistere geschiedenis van de wielersport heeft hij zijn meest ambitieuze boek geschreven.

Waarom is wielrennen altijd boeiend? Chevrolet heeft er een hele theorie over ontwikkeld. In het kort komt die er op neer dat het wielrennen grotendeels dezelfde structuur heeft als eeuwenoude mythen en verhalen uit de Klassieke Oudheid. ‘Wielrennen is als een Griekse tragedie. Wielrennen is als Hollywood. Het is allemaal maar cinema.’

Wat we ook van die theorie mogen vinden – Chevrolet komt overigens met ijzersterke voorbeelden – Het feest van list en bedrog is een vooral een met aanstekelijk enthousiasme geschreven lawine van verhalen over wreedheid, rivaliteit en waanzin in het wielerpeloton. Met betrokkenheid en distantie beschrijft Chevrolet de sinistere kanten uit de geschiedenis van de wielersport. Een feest om te lezen.

Arthur van den Boogaard, Slipstroom. Een kleine geschiedenis van schrijven en wielrennen (Special van De Muur

Wekelijks schrijft van den Boogaard een rubriek in Het Parool waarin hij sportboeken recenseert. Dat doet hij al vanaf 1999. Hij groeide zodoende uit tot een van de grootste sportboekenkenners van Nederland. Toen de redactie van De Muur hem vroeg voor een themanummer over de connectie tussen schrijven en wielrennen – ‘Zeg dat wielrennen staat bekend als de meest literaire sport. Zou jij niet even kunnen uitzoeken hoe dat precies zit?’- zei hij ja. Dat even duurde iets langer dan even, maar het resultaat – Slipstroom, een boek in tijdschriftvorm - mag er zijn.

Van den Boogaard heeft veel werk verricht voor zijn kleine geschiedenis van schrijven en wielrennen. En alleen daarvoor al mogen we hem dankbaar zijn. Hij paart gedegen onderzoek aan een aparte invalshoek en portretteert in zijn verzameling veel bekende en onbekende wielerschrijvers.

Bovendien kan Van den Boogaard zelf helder schrijven. Wat dacht u van deze zinnen over de Franse auteur Alfred Jarry: ‘Naast vissen en roeien beschouwde Jarry het fietsen als een serieuze zaak. Dat gold niet voor de rest van de werkelijkheid. En met de rest bedoelde hij ook echt de gehele rest.’

Slipstroom is een eigen(zinnig) boek. Het is niet volledig, maar heeft die pretentie ook niet. Kortom: een mooi mozaïek van verhalen over de relatie tussen schrijven, schrijvers en wielrennen.

Nico Scheepmaker Beker · Sportboeken

permalink | plaats reactie |