Helene Mayer krijgt de gouden medaille
Olympische SpelenVraag het de redactieZomerspelen

Hoe succesvol waren Joodse sporters op de Olympische Spelen van 1928?

Het is niet de gewoonte om bij olympiërs te kijken naar hun religieuze voorkeur, laat staan om daarmee een medailleklassement op te stellen. Dat gebeurt wel bij landen, maar niet bij geloofsovertuiging. Misschien is dat maar beter ook.

Men heeft berekend dat, indien alle punten door Joodsche deelnemers behaald, tezamen geteld zouden worden, deze zich als No. 12 van de 32 landen zouden geplaatst hebben.

Toch weten we dat er aan de Olympische Spelen van 1928 in Amsterdam ongeveer veertig Joodse sporters meededen. Het Nieuw Israëlietisch Weekblad kwam in ieder geval tot deze conclusie op 17 augustus 1928: ‘Er werd door Joden deelgenomen aan voetbal, schermen, gymnastiek, hockey, worstelen, gewichtheffen, zwemmen en schoonspringen. Ook aan het Kunsttournooi namen vele Joden deel, o.a. Prof. Max Lieberman, Albert Kalm, Nessa Cohen, Edgar Seligman, D. A. Bueno de Mesquita, David Schulman, Is. Israëls e.a. Hiervan was Is. Israëls de gelukkige, de eerste, die met zijn doek „De Roode Ruiter” het Olympisch Kampioenschap behaalde in de afdeeling Schilderkunst.’

Met het Kunsttournooi bedoelde het blad de Kunstolympiade, die toentertijd dezelfde status had als de sportieve Olympiade. Isaac Israëls was daarmee officieel olympisch kampioen door zijn schilderij en staat nu nog steeds vermeld in de Wall of Fame van het Olympisch Stadion.

Aan het eind van de Spelen stond een opsomming van het Joodse succes in dagblad Het Vaderland: atlete Fannie Rosenfeld uit Canada won zilver en goud, de Amerikaans zwemmer George Kojac twee keer goud en er was één keer goud voor schermster Helene Mayer uit Duitsland. Verder bestond het gouden team van de Nederlandse turnvrouwen uit vier Joodse sporters. Hun coach Gerrit Kleerekoper was ook Joods.

Het Vaderland kwam daarna met een verrassende conclusie: ‘Men heeft berekend dat, indien alle punten door Joodsche deelnemers behaald, tezamen geteld zouden worden, deze zich als No. 12 van de 32 landen zouden geplaatst hebben.’

Jurryt van de Vooren
http://Sportgeschiedenis.nl
Jurryt van de Vooren is sporthistoricus. Auteur van 'Amsterdam 1928' en de Bosatlas van het Nederlandse voetbal. Bezig met boekenserie over Amsterdam en sport. Nog steeds de enige Amsterdammer die is afgestudeerd op Feyenoord.