Maar wie was dan die Noorse vrouw die in 1938 het WK allround won?
Ragne Wiklund is de eerste Noorse vrouw in bijna negentig jaar die het WK allround heeft gewonnen. Zo hebben we het opeens weer over Laila Schou Nilsen.
Laila Schou Nilsen in 1936. Foto uit het publieke domein via de Nasjonalbiblioteket
Vorige week meende ik dat Victor Boin de meest veelzijdige sporter ooit was. Maar toen kende ik Laila Schou Nilsen nog niet.
Wat een tijd voor een meisje!
Gonne Donker
Marnix Koolhaas en ik schreven dit weekend een verhaal op Sportgeschiedenis over Gonne Donker uit Ilpendam. In 1937 deed zij in Davos als eerste Nederlander mee aan het WK allround voor vrouwen. Die editie werd gewonnen door Nilsen, al voor de tweede keer. Een jaar later deed ze dat opnieuw, tot afgelopen zondag als laatste vertegenwoordiger uit Noorwegen.
Nilsen reed vier wereldrecords op rij tijdens dit internationale debuut van Donker. ‘Wat een tijd voor een meisje!,’ schreef tijdschrift Wintersport over de 500 meter. ‘De meeste mannen rijden het niet.’
Een jaar later was in Oslo het WK, dat Nilsen voor de derde en laatste keer won. Opnieuw was Donker erbij, die in de schaduw van deze internationale schaatsgeschiedenis een eigen sportief hoogtepunt meemaakte. Op de 500 meter, die wederom door Nilsen werd gewonnen, eindigde zij op de derde plaats.
‘Over het algemeen waren de tijden niet zoo goed,’ aldus De Maasbode, ‘hetgeen aan de minder gunstige conditie van het ijs moest worden toegeschreven.’ Dat nam niet weg dat Donker de eerste Nederlandse vrouw was met een podiumplaats op een internationaal schaatstoernooi!
In 1935 na het winnen van wéér een prijs. Foto uit het publieke domein via de Nasjonalbiblioteket
Multitalent
Nilsen viel niet alleen op door haar wereldkampioenschappen op de lange baan, want ook bij andere sporten won ze prijzen. Ze deed mee aan de Olympische Winterspelen van 1936 en eindigde bij het alpineskiën op de derde plaats in de combinatie – pas zestien jaar oud.
Bij tennis en atletiek was ze ook al zo goed en daarom kreeg zij de Egebergprijs, de meest waardevolle onderscheiding voor sportlui in Noorwegen. ‘De Egebergprijs,’ schreef Wintersport op 25 juni 1937, ‘wordt slechts toegekend aan diegenen, die in meer dan één tak van sport uitblinken.’
Uniek, want sinds de eerste uitreiking in 1918 hadden alleen mannen dat eerbetoon gekregen. Het is grappig dat Wiklund de Egebergprijs in 2023 won, waarmee zij dit weekend voor de tweede keer in de voetsporen van Nilsen stapte.
Met de Egebergprijs, foto uit het publieke domein via de Nasjonalbiblioteket
In 1961 kreeg Nilsen wéér een onderscheiding, omdat ze haar honderdste (!) nationale kampioenstitel had gewonnen, in dit geval op de tennisbaan. ‘Zij is ook bekend vanwege haar bijzondere prestaties op het gebied van skiën, handbal en schaatsenrijden,’ meldde Trouw in het verslag.
Zo’n eerbetoon heeft Wiklund dan nog niet ontvangen, maar meer dan honderd kampioenschappen in zoveel verschillende sporten is wellicht wat veel gevraagd. Hoe dan ook behaalde Wiklund de eerste Noorse zege op een WK allround sinds 1938.
Nilsen overleed in 1998. In totaal won ze 101 nationale titels, waarvan 86 in het tennis.




