Home > Balsporten > Basketbal > Mart Smeets geeft sportles
BasketbalHonkbal

Mart Smeets geeft sportles

Een gesprek met Mart Smeets over zijn zomercollege bij DWDD over sport in de Verenigde Staten.

In aflevering vijf van DWDD Summerschool geeft Smeets college over de geschiedenis van de zogenaamde Amerikaanse sporten. Aan bod komen American Football, basketbal, honkbal en ijshockey. Smeets licht vast toe.

Wanneer werd u zelf gegrepen door de Amerikaanse sporten?

‘Ik denk in mijn tienerjaren, begin jaren zestig, tijdens het doorspitten van Amerikaanse kranten. Ik zocht toen al eerder de NBA- uitslagen op dan de Nederlandse voetbalverslagen. Ik las graag een goed ijshockeyverhaal en ik volgde op afstand de vier grote Amerikaanse sporten.’

U combineert regelmatig sport en politiek in uw college. Zo legt u een verband tussen de Amerikaanse Burgeroorlog (1861-1865) en de verspreiding van honkbal over het land?

‘Ja, in die burgeroorlog speelden de officieren uit het noorden in de late middag wel eens een potje honkbal om uit te blazen. Die sport werd in die dagen enkel gespeeld door de gegoede burgerij die, zoals de officieren, was opgeleid in het oosten van het land, op prestigieuze universiteiten zoals Harvard, Princeton en Yale. Gevangengenomen Southerners zagen het spel, leerden de spelregels en namen het later mee naar huis toen de oorlog voorbij was. Zo trok honkbal eerst zuidwaarts, en vervolgens snel via het midwesten naar Californië.’

Ook de Amerikaanse rassenscheiding komt aan bod. Hoe was die merkbaar in de sport?

‘Die rassensegregatie bestond tot eind jaren vijftig van de vorige eeuw. Bij gemengde teams van sportploegen uit het zuiden mochten de zwarte spelers niet bij de blanke teamgenoten in een restaurant zitten. Dit klinkt bespottelijk, maar Amerika is tot de jaren zestig groot geworden met dit idee. Je kon wel zwarte spelers in je ploeg hebben, maar die leefden onder aparte regels. Zo bestonden er tussen de oorlogen competities voor uitsluitend zwarten, katholieken en joden. Daar schaamde bijna niemand in Amerika zich in die tijd voor.’

Bevalt het college geven?

‘Het was leuk om te doen. Ik had het veel uitgebreider willen doen, met meer anekdotes, gekke filmpjes en feiten. Het halfuur was om voor ik het wist.’

DWDD Summerschool – hier kijken

Micha Peters
Bedenker en beheerder van Sportgeschiedenis.nl. Journalist en (sport)historicus.