Gevonden in Zwolle: de oudste foto van het vrouwenvoetbal
Bij Collectie Overijssel wordt een bijzondere foto bewaard van een vrouwenteam van voetbalclub ZAC uit Zwolle. De opname werd in 1906 gemaakt en is daarmee de oudste uit het Nederlandse vrouwenvoetbal.
Foto via Collectie Overijssel
Komende vrijdag presenteer ik mijn boek De Vrouwen van ’61 – Hoe Alkmaarse vrouwen de voetbalwereld veranderden. Hierin beschrijf ik het debuut van Ineke Boom, Klaziena Laan en Nel Rentenaar als scheidsrechter op een jeugdvoetbaltoernooi in Alkmaar. Dat was een wereldprimeur, want nooit eerder hadden vrouwen een officiële functie in het voetbal vervuld. In Alkmaar was zo de oerknal van de voetbalemancipatie.
De foto is afkomstig uit het clubarchief van ZAC
Dertien voetbalsters
Tijdens mijn onderzoek naar de begintijd van het Nederlandse vrouwenvoetbal deed ik opmerkelijke vondsten. Zo heeft Collectie Overijssel een teamfoto uit 1906 in beheer met dertien vrouwelijke voetballers van de Zwolsche Athletische Club uit Zwolle. Deze foto is daarmee de oudste van het Nederlandse vrouwenvoetbal.
De opname werd gemaakt op de Spoolderbergweg, in de nabijheid van de huidige woonwijk met straten die vernoemd zijn naar beroemde sporters uit Zwolle. De namen van de vrouwen zijn bekend: S. v. Wielink, A. Arink, Bets van Wielink, L. Gerritsen, S. van Duk, R. Dalenoord, S. Hylkemeijer, N. Blaauboer, Bibi de Herder, A. Stuy, D. de Herder, Jet van Ommen en J. Franken.
Volgens de collectiebeschrijving werd deze afbeelding gemaakt om propaganda te maken voor het vrouwenvoetbal. Het is niet bekend of dit elftal ook daadwerkelijk in actie is gekomen. De foto is afkomstig uit het clubarchief van ZAC, dat in 2008 werd gedeponeerd.
Anniek van Dijk – van Leeuwen, interim-directeur van Collectie Overijssel, reageert verrast op de vondst. “Wij kenden de foto wel, omdat deze eerder gebruikt is in een publicatie en vinden het geweldig dat deze opnieuw gebruikt wordt. Het voelt nog steeds bijzonder dat wij de tot nu toe oudst bekende foto van een vrouwenteam in onze collectie bewaren en beschikbaar kunnen stellen.”
