Voetbal

Waarom stemde Jeu Sprengers op Polen en Oekraïne?

De uitverkiezing van gastland voor grote evenementen is weer hot news, met de verkiezing voor het WK van 2018 en 2022 in het vooruitzicht. Plotseling nemen de geruchten over omkopingen van bestuursleden en stemgerechtigden weer toe. De Cypriotische bobo Spyros Marangos weet zeker dat Polen – Oekraïne voor Euro-2012 heeft gekocht.

Jeu Sprengers. Foto via Wikipedia

De voormalige penningmeester van de Cypriotische bond baseert zijn vermoeden op bewijsstukken, die hij in afgelopen jaren tevergeefs heeft aangeboden aan de UEFA en nu maar ter inzage heeft gegeven aan journalisten van de Süddeutsche Algemeine Zeitung. Hij is ervan overtuigd dat de Oekraïense UEFA-bestuurder Surkis in de aanloop naar de verkiezing voor Euro-2012 te Cardiff op 18 april 2007 stemmen heeft gekocht. Volgens een verslag van de Italiaanse krant Corriere dello Sport op 19 april zou de goede man uit Kiev maar liefst 100 miljoen euro te besteden hebben gehad voor het vervaardigen van het bidbook.

Michel Platini

Dat misschien een deel van het geld bij juryleden terecht is gekomen, valt niet uit te sluiten. Verrassend was de uitverkiezing van Polen – Oekraïne zeer zeker. Het sloeg als een bom in. De pas gekozen Michel Platini maakte als door een rat besnuffeld de uitslag bekend. Hijzelf had op Italië gestemd en dacht dat die stem doorslaggevend zou zijn. Maar in de zaal in Cardiff ontdekte dat het gemakkelijker was om een voetbalwedstrijd te beslissen dan een om bestuursleden voor zich te winnen.

De beschuldiging van Marangos werpt een heel nieuw licht op een zaak, die al jaren dubieus was. Er waren op 18 april 2007 drie kandidaten voor het binnenhalen van Euro-2012. Behalve Polen-Oekraïne en Italië deed ook Kroatië-Hongarije mee. Een speciale commissie onder leiding van de Nederlander Harry Been had als stemadvies de laatstgenoemde de beste kandidaat genoemd. De infrastructuur was in Kroatië en Hongarije al op orde en natuurlijk was er in beide landen ook sprake van een voetbalcultuur.

Minst aantrekkelijke kandidaat

Oekraïne – Polen was de minst aantrekkelijke kandidaat, volgens de commissie. Er moest daar bijna van alles van de grond worden opgebouwd en de economische en politieke situatie van Oekraïne (net na de oranje revolutie) bood weinig garanties. Maar iedereen negeerde dit onderzoek van de commissie. Kroatië – Hongarije kreeg geen enkele stem van het kiescollege, dat bestond uit twaalf man.

Toch hielden insiders nauwelijks rekening met het feit dat Italië (dat net wereldkampioen was geworden, maar ook Moggigate achter de rug had) niet werd gekozen. Het land was niet alleen de favoriet van voorzitter Platini maar bood dankzij de regering Prodi veel garanties.

De stemming verliep echter anders. Na een ronde was de zaak beslist: Polen – Oekraïne had meteen al acht stemmen en dus een absolute meerderheid. De keuze was zogenaamd grensverleggend, maar binnen een paar weken deden zich al de eerste complicaties voor. Platini heeft zich na 18 april 2007 altijd sterk gemaakt voor de organisatie in de twee voormalige Oostbloklanden. Zelfs toen de bouw van de stadions en de aanleg van wegen enorme achterstanden opliepen. Hij wil daarom nu niet nog een omkoopschandaal rondom deze keuze en negeert daarom de beschuldigingen van Marangos.

Omkoping?

De grote vraag is vooral waarom, als er geen sprake was omkoping, ervaren bestuursleden voor de onzekere kandidatuur van Polen – Oekraïne kozen. Uit een reconstructie uit 2007 is duidelijk hoe er is gestemd. De leden Mifsud (Malta), Sandu (Roemenië), Omdal (Noorwegen), Sprengers (Nederland), Thompson (Engeland), Lefkaritis (Cyprus), Madail (Portugal) en Koloskov (Rusland) kozen voor Oekraïne – Polen. Het bestuurslid Surkis mocht net als de Italiaan Carraro niet stemmen. De vier stemmen voor Italië kwamen van Mayer-Vorfelder (Duitsland), Villar (Spanje), Erzig (Turkije) en Platini (Frankrijk).

Dat we straks een toernooi in Polen en Oekraïne hebben, is voor een niet onbelangrijk deel te danken aan de inmiddels overleden Nederlander Jeu Sprengers, die tegen het advies van Harry Been ook op dit land stemde. Als zijn stem niet is gekocht (zoals Marangos nu wil doen geloven), dan is het toch boeiend om te weten waarom hij op Oekraïne – Polen stemde.

Tot de beschuldiging van Marangos, die ook zijn landgenoot Lefkaritis in diskrediet brengt, was de algemene indruk dat enkele vrienden van de afgezette Lennart Johansson de nieuwe voorzitter Platini een hak wilden zetten en daarom tegen Italië hebben gestemd. Voor Sprengers, Lefkaritis, Omdal, Mifsud en Madail zou dit zeker hebben gespeeld.

Maar misschien hebben die vrienden zich bij deze gelegenheid gewoon laten omkopen, zoals Marangos beweert?

Advertentie

Reserveer bij bol.com

Jurriaan van Wessem
Jurriaan van Wessem (1960) is historicus en journalist. Hij was onder meer eindredacteur voor het voetbalmaandblad Elf, was medewerker van De Volkskrant en La Gazzetta dello Sport en werkte als correspondent voor de GPD-bladen. Door zijn activiteiten en verblijf in het buitenland heeft hij een brede visie op het internationale voetbal.