Home > Nieuw > 8 maart 1889: de eerste officiële vrouwenijshockeywedstrijd ter wereld
NieuwOverige wintersportWintersporten

8 maart 1889: de eerste officiële vrouwenijshockeywedstrijd ter wereld

Door Spencer Price

In Canada liggen de roots van het vrouwenijshockey. Op 8 maart 1889 was daar de eerste officiële vrouwenijshockeywedstrijd ter wereld.

IJshockey vindt zijn oorsprong in Canada. Hoewel de sport ver voor de negentiende eeuw al werd beoefend, geldt 3 maart 1875 als de officiële startdatum van het moderne ijshockey. Op die dag werd in Montreal de eerste mannenwedstrijd in een overdekte hal gespeeld, de Victoria Skating Rink.

In 1888 werd Lord Stanley of Preston gouverneur van Canada. Na het zien van een wedstrijd raakte de Brit volledig in de ban van ijshockey en begon de sport te promoten. Ook toen zijn dochter Isobel een partij speelde, was hij, tot verbazing van velen, erg enthousiast. Zijn liefde voor de sport had het gewonnen van zijn conservatieve opvattingen.

Op haar initiatief kondigde hij in 1892 aan dat er in Canada een jaarlijks mannentoernooi kwam met een wisselbeker als prijs. Die bewuste beker bestaat nog steeds en heet sinds 1926 (het jaar van oprichting van de NHL, de hoogste profdivisie in Canada en de VS) de Stanley Cup. Na de Olympische Winterspelen en de Wereldtitel is dit de belangrijkste ijshockeytrofee ter wereld.

Isobel Stanley

Isobel Stanley was een van de eerste vrouwen die serieus met ijshockey bezig was. Dit resulteerde in de eerste officiële vrouwenijshockeywedstrijd ter wereld, op 8 maart 1889. Haar team van het Gouvernement nam het op tegen de Rideau Ladies. Isobels ploeg won met 2-0.

In 1891 stond in de lokale krant Ottawa Citizen het eerste verslag van een dameswedstrijd. Vrouwen speelden achter gesloten deuren, omdat ze zich wat ongemakkelijk voelden (om van de mannen maar te zwijgen). Hun publiek bestond dus uitsluitend uit vrouwen. Een journalist, wiens naam verloren is gegaan, was toch naar binnen geglipt en constateerde, tot zijn oprechte schrik, dat vrouwen technisch even begaafd waren als mannen.

Nadat hij zich had hervonden schreef hij een lovend artikel over vrouwenijshockey, dat nationaal nieuws werd. Destijds werden vrouwen niet geacht om leuke dingen voor zichzelf te doen, zodat het artikel de gevestigde orde veel zorgen baarde. De aartsbisschop van Ontario, om een voorbeeld te noemen, dreigde de in 1894 opgerichte vrouwenploeg, de Love-Me-Littles van Queens University te excommuniceren als de speelsters niet onmiddellijk hun plek achter het aanrecht weer innamen.

Dankzij het krantenverslag verspreidde het vrouwenhockey zich echter snel in Canada en de noordelijke staten van de VS. De jaren 20 en 30 golden als een gouden tijd, waarin ook de kleding enige aanpassingen onderging, opdat de vrouwen zich makkelijker konden voortbewegen. De maatschappelijke reacties bleven gemengd.

Na het uitbreken van de Tweede Wereldoorlog raakte het dameshockey in een grote dip. De mannen verdwenen naar het front, en daarmee werden vrouwen in grote mate verantwoordelijk voor het op peil houden van de economie, naast de zorg voor hun eigen gezin uiteraard. Het duurde dan ook twintig jaar voordat aan beide zijden van de grens weer op niveau werd gespeeld.

Abby Hoffman

In 1956 was Abby Hoffman negen jaar oud, en wilde graag eens een potje ijshockey spelen. Omdat in haar woonplaats Toronto geen meisjesliga was, knipten haar ouders haar haren af en schreven haar in als Ab Hoffman. Als lid van een ploeg uit St. Catherine’s viel Ab op door het goede spel en werd verkozen in het all-star team van Toronto. Op vertoon van haar geboortecertificaat ging het mis.

Hoffman werd resoluut de deur gewezen: geen meisjes in de jongensliga! Haar ouders procedeerden door tot aan het Canadese Hooggerechtshof, waardoor de zaak internationaal nieuws werd. Alhoewel Abby zich op een atletiekcarrière stortte, leefde het Canadese vrouwenhockey wel enorm op. Veel nieuwe teams werden opgericht, en daarmee weer competities.

Karen Koch

In 1969 waren de Marquette Iron Rangers regerend kampioen van hun semiprofliga en hadden net een nieuwe, achttienjarige goalie gecontracteerd. Deze jongeling had inmiddels veel respect bij ploeggenoten afgedwongen: elke training weer werd een spervuur aan pucks afgeschoten. Niet alleen toonde de goalie geen angst, maar bleek ook zeer leergierig. Niets leek dit talent, want dat was Karen Koch, een mooie carrière in de weg staan. Zij was de eerste vrouwelijke ijshockeyprof ter wereld en verdiende veertig dollar per wedstrijd.

Hoewel haar grootste criticasters toegaven dat zij erg goed was, groeide de weerstand tegen haar aanwezigheid al snel, zowel binnen de ploeg als in de liga. Vaak ging zij tegen haar coach in omdat zij hetzelfde behandeld wilde worden. Nadat ze niet meer te handhaven was, vertrok ze naar Canada om bij amateurteams te spelen. Wederom kwam ze in de problemen omdat zij als vrouw niet welkom was in de betreffende competitie.